Uitgaande van de realiteit dat het hedendaagse gezin de opvoeding van het kind niet meer aankan zoals het hoort, moeten we zoeken naar een manier om het kind een volwaardige vorming te geven opdat hij kan functioneren in de maatschappij van morgen.

Ik heb reeds het concept van holistische vorming genoemd. Dit is niets nieuws. Het gaat om een vorming die aandacht besteedt aan alle aspecten van de ontwikkeling van de mens: intellectueel/academisch, emotioneel (eigen waarde, empathie voor de medemens, geweten), sociaal-culturele en historische vorming, burgerzin, fysieke en kunstzinnige ontwikkeling, gezond leven, economisch-financiële vorming en uiteindelijk een vorming die strookt met de universele en lokale normen en waarden. Dit is de vorming van de totale mens: holistisch.

Omwille van de reeds genoemde redenen dient de school het opvoedingscentrum te worden dat verantwoordelijk is voor de meeste aspecten van de holistische vorming. En toch blijft het gezin enorm belangrijk, omdat het kind binnen de geborgenheid van het gezin de eerste uitingen van tederheid en liefde ervaart. Het is in het gezin dat het kind leert lopen, leert praten, leert wat wel en niet mag. En het is binnen het gezin dat het kind zijn problemen moet kunnen bespreken, zijn wensen, fantasie, pijn en vreugde moet kunnen uiten.

Het programma dat de school de leerling biedt moet veel ruimer zijn dan wat nu wordt aangeboden. Naast de gebruikelijke vakken moet het kind de kans krijgen zich te kunnen uitdrukken in een scala van mogelijkheden om op deze wijze alles wat hij aan informatie aangeboden wordt te internaliseren. Ik denk hierbij aan praktische toepassing van wat hij geleerd heeft, aan dramatische expressie, dans, discussie, en ook sociale activiteiten om zijn medemens in nood te helpen.

Door met andere kinderen aan diverse projecten te werken, leert het kind samenwerken, omgaan met kritiek, leert een ander zijn denkwijze en gedrag te begrijpen en ermee om te gaan, en ontwikkelt op deze wijze sociale en communicatieve vaardigheden.

Het sociaal, cultureel en historisch aspect is van zeer groot belang, omdat het kind hierdoor in aanraking komt met zijn verleden, met de gebruiken van zijn volk, leert diverse artistieke en culturele expressies te associëren met zijn eigen cultuur, en verkrijgt hierdoor een gevoel van zijn eigen identiteit als onderdeel van een grotere culturele overlevering. Deelnemen aan sociale activiteiten om zijn medemens te helpen is essentieel om empathie te kweken, om een sociaal en moreel geweten te vormen ten overstaan van zijn gemeenschap.

Godsdienstige vorming, maatschappijleer, geschiedenis en aardrijkskunde zijn zeer geschikte vakken om het kind te leren verbanden te leggen tussen zichzelf en zijn omgeving, om hierdoor het concept van samen leven en samen delen te leren; inzien dat er meer culturen en religies zijn in de wereld; maakt kennis met andere regeringsvormen dan waarmee hij bekend is. Dit alles opent zijn ogen voor een veel wijdere wereld, waardoor hij een beter begrip krijgt van het multiculturele karakter van onze gemeenschap, hetgeen een grotere acceptatie van de ander zal bevorderen.

Om dit allemaal aan te bieden moet er meer tijd beschikbaar zijn op school, omdat het kind veel meer betrokken is met de realiteit in de gemeenschap, hetgeen tijd vergt om alle informatie te krijgen, te verwerken en internaliseren en dit alles in te leven en eigen te maken. Het is juist dit proces dat alle reeds genoemde holistische aspecten activeert die het kind tot een meer compleet mens vormen binnen het raamwerk van zijn capaciteiten.

Naast de beschikbare tijd voor bijkomende activiteiten die holistische vorming vereist, zal de school de leerling meer schoolse vorming moeten geven om tegemoet te komen aan de eisen van de technologische wereld en een betere beheersing van de relevante talen in ons land en de regio: Papiaments, Nederlands, Engels, Spaans en Portugees. Taalonderwijs is een van de pilaren van ons volk met zijn open dienstverlenende economie en internationale oriëntatie.

IT-kennis en -vaardigheden en hun toepassingen voor een voortdurende educatie moeten een essentieel onderdeel vormen in het vakkenpakket dat het kind krijgt aangeboden. Dit biedt de mogelijkheid om kosten van materiaal en salaris te drukken, terwijl de effectiviteit van het onderwijs wordt verhoogd met een optimaal eindresultaat voor de leerling, die meteen het instrument wordt aangereikt en ook de instelling om zichzelf continu te blijven ontwikkelen. Dit is een absolute eis in dit kennistijdperk.

Om deze visie te realiseren moet het kind meer tijd onder professionele begeleiding zijn om het maximum rendement te halen voor zijn ontwikkeling, hetgeen ook ten dienste komt aan onze gemeenschap. Daarom is het hele-dag-school concept een conditio sine qua non. Alleen met een hele dag school kan het doel gerealiseerd worden om mensen ‘holistische’ vorming te geven, volledig toegerust om op waardige wijze deel te nemen aan de gemeenschap, productief en positief, met de garantie dat wanneer zij hun gezin gaan vormen dit goede vruchten zal afwerpen.

De positie van de leerkracht is determinerend! Niet alleen moet hij/zij een beter salaris krijgen, maar moet hij zich regelmatig bijscholen, zowel in de vakken die hij geeft, maar ook in de moderne didactiek om IT toe te passen om zo een hoger rendement te behalen.

Naast de leerkracht en zijn/haar IT-assistent (UNA en/of oudere jaar havo/vwo studenten), moeten meer professionals erbij betrokken worden: psychologen, ortho-pedagogen, sportmensen, experts in gezondheidsleer om te leren hoe gezond te eten en te leven, kunstenaars, investeerders om uit te leggen hoe je kunt sparen en investeren voor de toekomst, en andere professionals die hun bijdrage geven vanuit de dagelijkse praktijk. De overgrote meerderheid doet dit gratis.

Het schoolgebouw moet ook aangepast worden om er aangenaam te kunnen werken. Ofschoon de leerkracht de hele dag op school is, hoeft hij niet constant les te geven, omdat hij assistenten heeft om te helpen.

Ik heb eerder al uitgelegd dat dit voorstel veel geld kan kosten. Maar ik heb ook aangegeven dat dit een moeten is, dat zichzelf betaalt doordat hierdoor de kosten van onderstand worden verminderd, van de politie, gevangenis, gezondheidzorg, wanneer meer mensen klaar gemaakt worden om meer inkomen te genereren, waardoor er meer belasting binnenkomt. Dit is een positieve cirkel die meer zal blijven bijdragen aan onze hele gemeenschap.

Zeg niet dat het niet kan. Laten we proberen hoe het wel kan!

Joseph ‘Jopi’ Hart: (ex-leerkracht, docent Engels, staffunctionaris bij het RKCS, schrijver, Otrobandista)

Voor commentaar, suggesties, steun: Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft JavaScript nodig om het te kunnen zien. , omdat wij het samen moeten doen.